Wiara i bliskość
Jak towarzyszyć komuś po stracie?
Czasem najwięcej znaczy spokojna obecność, wysłuchanie i pomoc w zwykłych sprawach. Kilka wskazówek dla bliskich.
Gdy umiera ktoś bliski, wiele osób chce pomóc i jednocześnie boi się odezwać. Szukamy zdania, które przyniesie ulgę. Zwykle warto zacząć od przyznania, że wydarzyło się coś bolesnego, oraz od gotowości, by być obok bez pośpiechu.
Powiedz prosto, że jesteś
Możesz powiedzieć: „Bardzo mi przykro. Mogę z Tobą posiedzieć albo Cię wysłuchać”. Nie musisz znać odpowiedzi na pytanie, dlaczego tak się stało. Jeśli ktoś chce mówić o zmarłym, pozwól mu wspominać. Jeśli potrzebuje ciszy, nie trzeba zapełniać jej rozmową.
Zapytaj zamiast zakładać
Ludzie przeżywają stratę różnie. Niektórzy chcą spotkań, inni potrzebują więcej przestrzeni. Zapytaj: „Wolisz, żebym zadzwonił, czy napisał?” albo „Czy chcesz teraz porozmawiać?”. Uszanuj odpowiedź i zostaw możliwość późniejszego kontaktu.
Zaproponuj konkretną pomoc
Ogólne „daj znać, gdyby coś było potrzebne” wymaga od osoby w żałobie kolejnego wysiłku. Łatwiej odpowiedzieć na konkretną propozycję: „Mogę w czwartek zrobić zakupy” lub „Mogę przygotować obiad na jutro”. Ustal szczegóły i dotrzymaj słowa. Nie przejmuj za kogoś wszystkich decyzji.
Uważaj na słowa, które zamykają rozmowę
Zdania „musisz być silny”, „inni mają gorzej” albo „już czas się pozbierać” mogą dołożyć presję. Również religijne wyjaśnienie wypowiedziane zbyt szybko może sprawić, że człowiek poczuje się niewysłuchany. Smutek zasługuje na miejsce, a pytania mogą pozostać bez łatwej odpowiedzi.
Jak mówić o nadziei?
W Jana 11 Jezus spotyka ludzi opłakujących Łazarza i sam płacze. Ten sam rozdział prowadzi ku nadziei zmartwychwstania. W 1 Tesaloniczan 4:13–18 pocieszenie jest związane z powrotem Chrystusa i powstaniem zmarłych. Czytaj te fragmenty uważnie, z szacunkiem dla osoby obok.
Możesz zapytać: „Czy chciałbyś, żebym przeczytał krótki fragment Biblii albo się pomodlił?”. Pozostaw drugiemu człowiekowi swobodę odpowiedzi. Nadzieję można przekazywać łagodnie i bez wymuszania natychmiastowego pocieszenia.
Pamiętaj także później
Po pogrzebie zainteresowanie otoczenia często słabnie, a codzienne trudności pozostają. Odezwij się po kilku tygodniach. Pamiętaj o ważnych dniach i zapytaj, jaka forma kontaktu pomaga. Jeśli bliska osoba prosi o szersze wsparcie, pomóż jej znaleźć odpowiednią osobę lub miejsce pomocy; wspólna modlitwa może towarzyszyć takiemu działaniu.
Na najbliższy tydzień
Wybierz jedną konkretną rzecz, którą rzeczywiście możesz zrobić. Zapytaj o zgodę, ustal termin i bądź obecny także po pierwszej rozmowie.
