Rozmowa jest literackim opracowaniem inspirowanym tematami rzeczywistych wtorkowych spotkań. Nie jest stenogramem wypowiedzi uczestników.

Duchowy rozwój rzadko przypomina prostą linię biegnącą stale w górę. Są okresy intensywnego uczenia się i zmian, a potem miesiące, w których niewiele wydaje się dziać. Człowiek czyta Biblię, modli się, uczestniczy w życiu zboru, a jednak zaczyna pytać: czy ja w ogóle jeszcze rosnę?

Problem komplikuje fakt, że rozwój duchowy łatwo pomylić z emocjonalnym entuzjazmem, ilością aktywności albo liczbą przeczytanych książek. Jak więc rozpoznać prawdziwy wzrost? I kiedy spokojny okres życia staje się stagnacją?

Czy wzrost musi być widoczny?

Robert

Kiedy mówimy „wzrost duchowy”, od razu pojawia się obraz zmiany. Tylko co właściwie ma się zmieniać? Wiedza? Emocje? zachowanie?

Ania

Czasem mierzymy wzrost tym, że człowiek jest bardziej aktywny. Więcej robi, częściej zabiera głos, angażuje się. Ale ktoś może być bardzo zajęty religijnie i jednocześnie stać w miejscu w charakterze.

Tomasz

Paweł dużo częściej wskazuje na owoce: cierpliwość, miłość, panowanie nad sobą, zdolność znoszenia innych, uczciwość. To trudniejsze do policzenia niż liczba spotkań.

Bożena

I często mniej spektakularne. Człowiek może po roku powiedzieć: kiedyś odpowiadałem natychmiast gniewem, a dziś potrafię się zatrzymać. To nie wygląda jak wielkie duchowe wydarzenie, ale jest realną zmianą.

Stagnacja czy spokojny okres?

Zbyszek

Można też popaść w obsesję rozwoju. Ciągle coś poprawiać, analizować i sprawdzać, czy jestem już wystarczająco duchowy.

Robert

Tak. Nie każdy spokojny okres jest stagnacją. Drzewo zimą nie wygląda na rosnące, a jednak żyje. W człowieku też bywają procesy mniej widoczne.

Ania

Dla mnie znakiem stagnacji byłaby raczej utrata wrażliwości. Człowiek przestaje pytać, przestaje się korygować, każde napomnienie traktuje jak atak i właściwie uważa, że już wszystko wie.

Tomasz

Albo żyje stale tym, czego nauczył się dziesięć lat temu, ale Słowo nie wpływa już na bieżące decyzje.

Wiedza może udawać wzrost

Robert

To szczególnie ważne w środowisku, które ceni Biblię. Można zdobywać coraz większą wiedzę i jednocześnie stawać się coraz trudniejszym człowiekiem.

Zbyszek

Czyli znać coraz więcej argumentów i coraz mniej cierpliwości do tych, którzy ich nie znają.

Bożena

Wtedy wiedza zaczyna służyć budowaniu przewagi. A Jakub przypomina, że nie wystarczy słuchać Słowa; trzeba je wykonywać.

Ania

Czasem prostym testem wzrostu jest pytanie: czy ludzie najbliżsi odczuwają, że moja wiara czyni mnie bardziej godnym zaufania, łagodniejszym, uczciwszym? Oni widzą coś, czego nie widać na spotkaniu zborowym.

Czy kryzys oznacza cofanie się?

Tomasz

Są też okresy pytań, wątpliwości, zmęczenia. Człowiek czuje się wtedy duchowo słabszy i może uznać, że się cofa.

Robert

A czasem kryzys właśnie odsłania to, co wcześniej było powierzchowne. Wiara może przejść od prostych odpowiedzi do bardziej dojrzałego zaufania. Nie każdy kryzys jest wzrostem, ale sam fakt trudności nie dowodzi regresu.

Zbyszek

Czyli trzeba patrzeć bardziej na kierunek niż na pojedynczy tydzień.

Bożena

Tak. Jeśli po upadku wracam, uczę się, naprawiam relacje i dalej szukam Boga, to również jest część wzrostu.

Jakie pytania warto sobie zadawać?

Robert

Spróbujmy konkretnie. Po czym mogę rozpoznać, że rosnę?

Ania

Czy szybciej zauważam własny błąd?

Tomasz

Czy łatwiej mi przyznać rację komuś innemu?

Bożena

Czy moje słowa są bardziej odpowiedzialne?

Zbyszek

Czy coraz mniej potrzebuję uznania ludzi?

Robert

Dodałbym: czy lepiej rozumiem Słowo i czy to rozumienie wpływa na decyzje. Rozwój obejmuje myślenie, charakter i praktykę.

Co robić, gdy rzeczywiście stoimy w miejscu?

Ania

Nie zaczynałabym od wielkiego planu naprawczego. Czasem trzeba wrócić do jednej zaniedbanej rzeczy: regularnej modlitwy, czytania, pojednania z kimś, uporządkowania czasu.

Tomasz

I poprosić kogoś dojrzałego o uczciwą opinię. Sami potrafimy zarówno przesadnie się oskarżać, jak i bardzo skutecznie usprawiedliwiać.

Robert

Wzrost chrześcijański nie jest projektem samodoskonalenia. Ostatecznie chodzi o coraz wierniejsze poddawanie życia Bogu. Dyscyplina pomaga, ale celem jest człowiek przemieniony, nie człowiek z perfekcyjnym harmonogramem.

Po rozmowie

Duchowy wzrost jest często cichy. Objawia się nie tylko większą wiedzą, lecz także zmianą sposobu reagowania, większą odpowiedzialnością, zdolnością przyjmowania korekty i coraz bardziej świadomym posłuszeństwem Słowu.

Stagnacja zaczyna się tam, gdzie znika gotowość do uczenia się i zmiany. Spokojny okres nie musi oznaczać cofania się. Warto patrzeć na kierunek życia w dłuższej perspektywie i pytać nie tylko „ile wiem?”, ale „kim się staję?”.

Zostań z tym pytaniem

1. Jak zmienił się mój sposób reagowania na konflikt w ostatnich kilku latach?

2. Czy moja wiedza biblijna przekłada się na zachowanie wobec najbliższych?

3. Czy potrafię przyjąć korektę bez natychmiastowej obrony?

4. W jakiej jednej dziedzinie od dawna wiem, co powinienem zrobić, ale tego nie robię?

5. Czy mierzę duchowość aktywnością i emocjami, czy owocem widocznym w codziennym życiu?

Teksty do dalszego przeczytania

Ps. 1:1–3; Jana 15:1–8; Rzym. 12:1–2; Gal. 5:22–25; Efez. 4:11–16; Filip. 1:6; Jak. 1:22–25; 2 Piotra 1:5–8.

← Kiedy modlitwa nie przynosi odpowiedzi – co wtedy?Wpływ dzieciństwa i domu rodzinnego na naszą relację z Bogiem →